หมอกขุ่นๆใต้โคมไฟถนนสาเหตุจากอะไร?
ถ้าหากคุณเคยขับรถหรือเดินผ่านถนนโรงงาน ถนนอุตสาหกรรม หรือในเขตเทศบาลต่างๆ ช่วงกลางคืน คุณอาจสังเกตเห็นควันหรือหมอกสีขาวลอยอยู่บริเวณใต้โคมไฟถนน โดยเฉพาะในช่วงที่อากาศเย็นหรือความชื้นสูง แม้ว่าโคมไฟจะทำงานปกติ ไม่มีอาการกระพริบหรือเสียหาย แต่ทำไมจึงมีหมอกปรากฏชัดเจนเช่นนั้น บทความนี้จะอธิบายให้คุณเข้าใจถึงกลไกการเกิดหมอกใต้โคมไฟถนน พร้อมวิเคราะห์สาเหตุ ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นจากปัญหานี้
หมอกมัวๆ ใต้โคมไฟถนนคืออะไร?
สิ่งที่เห็นว่าเป็นหมอกลอยใต้โคมไฟถนนLED จริงๆ แล้วไม่ใช่ควัน ไม่ใช่ไฟไหม้ และไม่ใช่สัญญาณว่าโคมไฟกำลังจะเสีย แต่เกิดจากปรากฏการณ์ธรรมชาติที่เรียกว่า Tyndall Effect หรือ การกระเจิงของแสงจากอนุภาคในอากาศ เวลาที่ไฟถนนส่องลงมา แสงจะกระทบกับละอองน้ำขนาดเล็กฝุ่นละเอียด เขม่าควัน หรือไอน้ำลอยในอากาศ แสงจะฟุ้งกระเจิงและสะท้อนกลับเข้าสู่สายตา ทำให้เราเห็นเป็น “หมอกขาวๆ” ลอยอยู่บริเวณใต้โคมไฟถนน
ปรากฏการณ์ Tyndall Effect คืออะไร?
Tyndall Effect เป็นปรากฏการณ์ทางกายภาพที่เกิดขึ้นเมื่อลำแสงส่องผ่านตัวกลางที่มีอนุภาคขนาดเล็กแขวนลอยอยู่ แสงจะถูกกระเจิงไปในทิศทางต่างๆ ทำให้เราสามารถมองเห็นลำแสงหรือแสงฟุ้งได้ชัดเจน
ตัวอย่างที่พบได้ในชีวิตประจำวัน
- แสงอาทิตย์ที่ลอดผ่านเมฆหมอก
- ไฟฉายส่องในห้องที่มีฝุ่นละออง
- แสงโคมไฟถนนในวันที่อากาศชื้น
ดังนั้น สิ่งที่เห็นคือการโต้ตอบระหว่างแสงกับอนุภาคในอากาศ ไม่ใช่ความผิดปกติของระบบไฟฟ้าแต่อย่างใด
สาเหตุที่ทำให้เกิดหมอกฟุ้งใต้โคมไฟถนน?
หมอกขาวมัวใต้โคมนั้น สามารถเกิดได้จากหลากหลายปัจจัยร่วมกัน โดยสาเหตุหลักๆ ได้แก่
1) แสงส่องผ่านฝุ่น ละอองน้ำ และความชื้นในอากาศ
นี่คือสาเหตุอันดับ 1 ที่พบได้แทบทุกพื้นที่ โดยเฉพาะในประเทศไทยที่มีความชื้นสูง เมื่อแสงจาก ไฟถนนส่องผ่านอนุภาคเล็กๆ ลำแสงจะสะท้อนกระจายออกทุกทิศทาง ทำให้เห็นเป็นหมอกลอยอยู่ใต้ไฟ ส่วนใหญ่เกิดตอนอากาศชื้น เช่น 19.00–21.00 น.เมื่อมองใกล้ๆ จะเห็นเป็นเหมือนควันจางๆ ขับรถผ่านตอนฝนเพิ่งหยุดมักเห็นชัด
2) ความต่างอุณหภูมิระหว่างพื้นถนนกับอากาศ (Thermal Layering)
ในบางพื้นที่ เช่น ถนนโรงงาน–ถนนคอนกรีตร้อนจัด พอถึงหัวค่ำช่วงเวลา 17.00–20.00 น.หลังแดดแรงทั้งวัน จะปล่อยความร้อนขึ้นสู่ชั้นอากาศด้านบน ความร้อนที่ลอยขึ้นชนแสง LED จะทำให้เกิดภาพบิดเบือน หรือม่านหมอกเหมือนลมร้อนบนถนน
3) เลนส์/วัสดุหน้าโคมคุณภาพต่ำ ทำให้แสงฟุ้งเหมือนหมอก
ถ้า Optic Lens หรือ Diffuser ใช้วัสดุคุณภาพต่ำ เช่น
- เลนส์กระจายแสง เสื่อมสภาพจาก UV ทำให้เกิดฝ้า
- หน้ากากโคมมีจุดด่าง/ขุ่น และเลนส์เสื่อม หลังใช้งาน 1–2 ปี
ทำให้เมื่อมองไปที่โคมแสงไม่คม ไม่เห็นรูปทรงลำแสง พื้นใต้โคมดูขุ่น เห็นเหมือนหมอกแม้ไม่มีฝุ่นหรือแมลง ถ้าเห็นหมอกทั้งคืน ไม่ใช่แค่ช่วงเวลาใดเวลาหนึ่ง อาการนี้บ่งบอกว่าโคมคุณภาพไม่ดี หรืออุปกรณ์เสื่อม
4) การกระจายแสงไม่ถูกต้องตามมาตรฐานไฟถนน
เป็นข้อผิดพลาดที่พบได้บ่อยในงานที่เปลี่ยนเป็นไฟถนน LED โดยไม่ได้ออกแบบแสงใหม่ เกิดจากใช้ลำแสงไม่เหมาะสมกับความกว้างพื้นถนน เช่น ใช้ Type V ในถนนแคบ แสงกระจายกว้างเกิน ติดตั้งสูง–ต่ำเกินกำหนด ทำให้แสงรั่ว ทำให้แสงรั่ว ฟุ้งสู่พื้นที่ด้านข้าง เหมือนมีหมอกกระจายบริเวณรอบๆ โคม ผู้ขับขี่รู้สึกเหมือนมีแสงลอย
5) แสงจ้าเกิน / มุมเงยผิด / ติดตั้งโคมไม่ถูกองศา (UGR & Tilt Error)
แสงไม่ได้ฟุ้งจริง แต่เกิดจากตาคนรับแสงผิดมุม เนื่องจากโคมเงยมากเกินไป เสาเตี้ย แต่ไม่ปรับองศาโคม โคมราคาถูกที่เห็นเม็ด LED ชัด ทำให้เกิดแสงแยงตา หรือการมองขึ้นตรงๆ ทำให้เห็นเป็นหมอกปลอม โดยจะเห็นเฉพาะเวลามองเงย มักเกิดเฉพาะบางจุด ไม่เกิดทั่วบริเวณ ถ้าความสว่างจ้าเกินไป หรือมุมมองเงยขึ้นเห็นโคมโดยตรง ตาของเราจะเกิด แสงแยงตามองเห็นเป็นแสงฟุ้งคล้ายหมอก เกิดตอนสายตาปรับแสงไม่ทัน
หมอกใต้โคมไฟถนนส่งผลกระทบหรือไม่?
โดยปกติแล้ว ไม่ก่อให้เกิดอันตรายกับโคม และไม่ทำให้ โคมถนน เสียหาย แต่ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นได้คือ
- ทัศนวิสัยของผู้ขับขี่ลดน้อยลง
แสงที่ฟุ้งจากความชื้นอาจทำให้ผู้ขับขี่รู้สึกแสงฟุ้งเข้าตาแต่เกิดขึ้นเฉพาะช่วงอากาศเย็นมากหรือชื้นจัดเท่านั้น - อาจทำให้กล้องวงจรปิดกลางคืนจับภาพยากขึ้น
CCTV บางรุ่นไวต่อแสงมาก เมื่อเจอหมอกผสมกับแสงไฟถนนอาจเกิดแสงสะท้อน ทำให้ภาพฟุ้งมากขึ้น
สรุป
ปรากฏการณ์หมอกใต้ไฟถนนLED เป็นเรื่องธรรมชาติที่เกิดจากแสงโต้ตอบกับอนุภาคในอากาศ ไม่ว่าจะเป็นละอองน้ำ ฝุ่น หรือไอน้ำ รวมถึงความแตกต่างของอุณหภูมิระหว่างพื้นถนนกับอากาศ การออกแบบและติดตั้งโคมที่ไม่ถูกต้อง หรือคุณภาพของอุปกรณ์ที่ไม่ดี ส่งผลกระทบกับทัศนวิสัยของผู้ขับขี่ลดน้อยลง ซึ่งสามารถลดความฟุ้งได้โดยเลือกโคมคุณภาพดี และใช้เลนส์กระจายแสงที่เหมาะสม
พื้นที่รวมผลิตภัณฑ์แสงสว่าง แบรนด์โคมไฟ ไฮเบย์ หลอดไฟLED คุณภาพ โซล่าเซลล์ และเสาไฟ สนใจสอบถามข้อมูลสินค้าเพิ่มเติมที่ LINE Official Account:@enrichlighting หรือ Facebook: https://www.facebook.com/enrichled
